miniatura

- 500 lat temu ukazało się tłumaczenie Nowego Testamentu   Po spektakularnym sukcesie, jakim było dla Marcina Lutra wystąpienie na sejmie w Wormacji w 1521 roku, gdzie śmiało odpowiadał cesarzowi i bronił swych dzieł, nadszedł dla niego czas ciężkiej próby. W trakcie swej podróży powrotnej z Wormacji, ogłoszony właśnie banitą buntownik nagle i niespodziewanie zniknął. Dzisiaj powiedzielibyśmy, że stało się to w sposób niemal filmowy. W Lesie Frankońskim, przez który wiodła droga powrotna z Wormacji, Luter został uprowadzony przez grupę konnych rycerzy. Byli to wysłannicy elektora Fryderyka Mądrego, którzy w wielkiej tajemnicy przewieźli przerażonego zakonnika na zamek Wartburg. Przez kilka miesięcy tylko niewielu ludzi w Niemczech wiedziało, gdzie jest Luter i czy w ogóle żyje. Słynny malarz i rysownik Albrecht Dürer zanotował wówczas[...]

miniatura

– historyczno-przyrodniczy spacer do leśnego kościoła na Spowiedzisku   Nabożeństwa w leśnych kościołach w Beskidzie Śląskim odbywają się współcześnie w ustalonych terminach od czerwca do września. Można jednak również potraktować te miejsca jak ciekawe cele wędrówek turystycznych czy wypraw historyczno-przyrodniczych. Taka właśnie wycieczka do jednego z leśnych kościołów – Spowiedziska w Lesznej Górnej w Beskidzie Śląskim – odbyła się w czerwcu. Udział w wycieczce można było wylicytować w ramach zbiórki charytatywnej prowadzonej na portalu siepomaga.pl na rzecz Tymka Marka. Młody ewangelik z Żor w związku z chorobą nowotworową musiał poddać się kosztownemu leczeniu w klinice w Nowym Jorku. Zbiórka zakończyła się sukcesem, całą kwotę udało się uzbierać i Tymek jest już po dwóch dawkach niezbędnej szczepionki.[...]

miniatura

– austriacki Kościół ewangelicki mierzy się z nazistowską przeszłością kraju   Kościół Ewangelicki Augsburskiego i Helweckiego Wyznania w Austrii mierzy się ze swoją trudną przeszłością z lat 1938-1945. Przez wiele lat po drugiej wojnie światowej opinia publiczna w Austrii żyła w przekonaniu, podtrzymywanym przez polityków i media, że kraj ten był „pierwszą ofiarą agresji Hitlera”. Obalanie tego mitu jest trwającym wciąż i bolesnym dla Austriaków procesem. Jednym z jego elementów jest wydana niedawno książka o ewangelickich księżach w leżącym na terenie Austrii obozie koncentracyjnym w Mauthausen – założonym jeszcze przed wybuchem II wojny światowej. Niełatwy proces obalania mitu ofiary, rozpoczęty w latach 80. XX wieku, trwa do dzisiaj. Ważnym głosem w tej sprawie jest zaangażowanie Kościoła ewangelickiego, który podjął[...]

miniatura

– w 130. rocznicę urodzin ks. Martina Niemöllera   Przed 130 laty, 14 stycznia 1892 roku, przyszedł na świat Martin Niemöller. Obok ks. Dietricha Bonhoeffera jeden z liderów Kościoła Wyznającego w Niemczech – ruchu opozycyjnego względem Hitlera. Choć Martin Niemöller to postać ewangelikom bardzo dobrze znana, w ostatnich latach wielką karierę robi w przestrzeni publicznej jego wypowiedź o niereagowaniu na aresztowania ludzi, z którymi się nie identyfikujemy. Wydawać by się mogło, że życiorys tej posągowej postaci, jednego z najbardziej znanych więźniów politycznych Hitlera, jest wyłącznie inspirującym przykładem niezłomnego oporu wobec złej władzy i kopalnią antynazistowskich cytatów. Jednak życiorys Niemöllera jest pełen sprzeczności i nieoczywistych zwrotów. Ten nieprzejednany bojownik o pokój i sprawiedliwość był też[...]

miniatura

Ostatnia niedziela roku kościelnego, Niedziela Wieczności, kieruje nasze myśli ku tematyce śmierci i nadziei na nowe życie w innym, lepszym świecie. Obietnica nowej ziemi i nowego nieba jest esencją chrześcijaństwa. Drugim wielkim tematem chrześcijaństwa jest miłość bliźniego. Jak zatem pogodzić chęć ucieczki z tego świata – padołu łez, ze współczuciem i miłosierdziem? Odpowiedzią jest być może cierpliwość. Cierpliwe i pokorne trwanie w doczesności, czuwanie nad gasnącą lampą, troskliwe dbanie, by we właściwym momencie była gotowa, by zaświecić. Straszna plaga Listopadowe, krótkie dni, czas chłodny, powietrze przesycone dymem i zatrute. Straszliwa choroba dziesiątkuje miasta Europy. W jednym z nich, szczególnie mocno dotkniętych epidemią, działa ksiądz, który przybył krótko przed wybuchem tej strasznej plagi. Niemal nie schodzi z[...]

miniatura

– czyli śladami dawnej potęgi ewangelickiego rodu   Górny Śląsk kojarzy się wielu z nas z terenem mocno zurbanizowanym, przemysłowym, rozwijającym się prężnie, lecz w cieniu nieczynnych już często kopalń i hut. Tymczasem jest to też teren niezwykle atrakcyjny pod względem przyrodniczym i turystycznym, a w jego licznych lasach i nad brzegami malowniczo położonych jezior kryją się miejsca świadczące o niezwykle ciekawej i skomplikowanej historii tego regionu. Tuż obok Tarnowskich Gór, jednej z najstarszych osad górniczych, ale też miejscu powstania najstarszej parafii ewangelickiej na Górnym Śląsku, znajduje się niezwykle ciekawe miejsce, które jeszcze przed II wojną światową cieszyło się sławą Małego Wersalu bądź Wersalu Północy. Historia tego miejsca jest nierozerwalnie związana z losami jednego z najpotężniejszych śląskich[...]

miniatura

– w 40. rocznicę śmierci biskupa Andrzeja Wantuły   Gdy 25 października 1931 roku ks. Andrzej Wantuła wygłaszał swe kazanie ordynacyjne w kościele apostołów Piotra i Pawła w Wiśle, zgromadzeni wierni nie przypuszczali, że stoi przed nimi ich przyszły proboszcz, z którym rozłączy ich wojenna zawierucha. Z pewnością nawet najbardziej dalekowzroczni nie śnili nawet, że oto stoi przed nimi przyszły biskup Kościoła Ewangelicko – Augsburskiego w Polsce i wiceprzewodniczący Światowej Federacji Luterańskiej. Młody absolwent teologii oparł swe kazanie ordynacyjne na tekście z Objawienia Jana 3,11: „Oto idę rychło, trzymaj co masz, aby nikt nie wziął korony twojej”. Kazaniu temu przysłuchiwał się m.in. biskup Juliusz Bursche, który przyjechał z Warszawy do Wisły specjalnie na tę ordynację. Przypominając dziś postać bpa Andrzeja[...]

miniatura

  W tym roku luteranie na całym świecie świętują 500-lecie niezwykłego wydarzenia – wystąpienia Marcina Lutra przed cesarzem na sejmie w Wormacji w 1521 roku. Właśnie tam, 16 kwietnia 1521 roku młody zakonnik, który wywołał w kraju skandal publikując swe tezy przeciw odpustom, a później wiele ksiąg przypominających w biblijnym duchu czym jest odpuszczenie grzechów, zbawienie i chrześcijańska wolność, stawał przed samym cesarzem, by wytłumaczyć się ze swych poglądów. W mieście, w którym Reformator powołując się na Boga i rozum przeciwstawił się świeckiej władzy, jubileusz obchodzony jest w szczególny sposób. Mimo ograniczeń związanych z pandemią, odbyły się liczne uroczystości. Można było w nich uczestniczyć online, śledząc je w lokalnej niemieckiej telewizji czy w Internecie. Wiele wydarzeń zaplanowano na cały[...]

miniatura

W ubiegłym roku ewangelicy ze Studzionki koło Pszczyny obchodzili jubileusz 80-lecia poświęcenia swojego kościoła. Z tej okazji ukazała się monografia poświęcona dziejom Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Studzionce autorstwa Bronisława Sztuchlika.  Autor, od lat zaangażowany w pracę parafialną jako chórzysta i radny, znany jest czytelnikom „Zwiastuna Ewangelickiego”. Oprócz artykułów publikował też wiersze i opowiadania gwarą, m.in. również w „Ewangeliku Pszczyńskim”, „Głosie Pszczyńskim” czy w „Słowie i Myśli”. Szukając dokumentów poświadczających dzieje studzieńskiej parafii, przeprowadził solidną kwerendę źródłową w miejscowych archiwach. Innym źródłem, z którego zaczerpnął wiedzę, były prowadzone od wielu lat wywiady z miejscowymi parafianami. W ten sposób udało się autorowi zebrać wiele cennych i unikatowych[...]

miniatura

  Jednym z powodów sukcesu Reformacji był niewątpliwie głód wolności, który trawił niemal wszystkie grupy społeczne późnośredniowiecznej Europy. Dla wielu słuchaczy i czytelników Lutra jego traktat O wolności chrześcijanina był manifestem ich własnego dążenia do wolności. Wolności Kościoła od wszechwładzy papieża, wolności szlachty od opresyjnej władzy cesarza, uwolnienia miejskiego pospólstwa i chłopów spod jarzma biedy i braku praw obywatelskich. Reformacja rozbudziła tłumione aspiracje niemal wszystkich grup społecznych do upragnionego awansu. Bez tego wolnościowego kontekstu, zawężone wyłącznie do nauki o konieczności pokuty, pisma Lutra z pewnością nie odniosłyby tak spektakularnego sukcesu. Jak zauważył w 1524 roku Filip Melanchton „wielu ludzi przystało do Lutra jako prekursora wolności”. Sam Luter odżegnywał się od[...]