– odnowiona Karta Ekumeniczna W poprzednim „Zwiastunie Ewangelickim” nr 12/2026 zarysowaliśmy kontekst powstania Karty Ekumenicznej w 2001 roku i jej zaktualizowanej wersji ćwierć wieku później. Zwróciliśmy uwagę na ciągłość pomiędzy oboma dokumentami i wspomnieliśmy o różnicach. Przyjrzyjmy się teraz, co konkretnie się zmieniło w nowej Karcie, jak można ją wykorzystać w Polsce i na czym polega autorytet tego dokumentu. Współczesne wyzwania Pierwsza ważna zmiana dotyczy języka jedności. W 2001 roku akcent padał na przezwyciężanie podziałów doktrynalnych oraz drogę do wspólnego rozumienia wiary. To pozostaje niezmienne. Nowa Karta nadal mówi o przeszkodach dotyczących rozumienia Kościoła, sakramentów i posługiwania, a celem pozostaje widzialna jedność, wzajemne uznanie chrztu, wspólnota eucharystyczna, wspólne świadectwo i[...]
Zwiastun EwangelickiZwiastun EwangelickiEkumenia
– odnowiona Karta Ekumeniczna Nowa Karta Ekumeniczna nie rozwiązuje automatycznie sporów między Kościołami, ale pokazuje, gdzie chrześcijanie w Europie mogą i powinni patrzeć razem. Zachęca do wspólnej odpowiedzi na kryzysy współczesności i traktowania ekumenizmu jako stylu chrześcijańskiej obecności w świecie. Kiedy w 2001 roku w Strasburgu podpisywano Kartę Ekumeniczną, Europa była w całkiem innym momencie historii niż obecnie. Unia Europejska przygotowywała się do wielkiego rozszerzenia na Wschód, pamięć zimnej wojny była wciąż świeża, a Kościoły szukały języka, który pomógłby im przełożyć wielkie idee jedności chrześcijan na codzienną współpracę. Dokument przygotowany przez Konferencję Kościołów Europejskich i Radę Konferencji Episkopatów Europy miał być napisany właśnie takim językiem: nie traktatem dogmatycznym,[...]
„Tymczasem jednak Chrystus został wskrzeszony z martwych jako pierwszy z tych, którzy umarli. Skoro bowiem przez człowieka przyszła śmierć, przez Człowieka też przyszło zmartwychwstanie”.1 Kor 15,20–21; BE Za nami via crucis – pasyjna droga, którą przebyliśmy z naszych zaściankowych Galilei, z naszymi lękami i wątpliwościami, i wraz z Nim przyszliśmy do wzgórza Golgoty. To już minione siedem tygodni refleksji, wyciszenia, niekiedy postu i samoograniczania się. Na końcu tej pielgrzymki ujrzeliśmy krzyż, przez który śmierć przyszła na Człowieka. Podkreślamy często, że to właśnie Wielki Piątek jest dla nas najważniejszy. No właśnie: czy zarazem nie staje się on ostatnim prawdziwym dniem naszej corocznej, teologicznej pielgrzymki wiary? Czy mamy w sobie jeszcze siłę i chęci, by udać się w via resurrectionis, drogę,[...]
„Niech będzie błogosławiony Bóg i Ojciec naszego Pana Jezusa Chrystusa, który na wyżynach niebiańskich udzielił na w Chrystusie pełni błogosławieństwa. (…) w Nim również, gdy uwierzyliście, zostaliście opieczętowani obiecanym Duchem Świętym”. Ef 1,3.13 (BE) Trinitatis, czyli Święto Trójcy Świętej – ostatnia niedziela półrocza Pana, świątecznej części roku kościelnego. Teologicznie – to swoiste podsumowanie drogi wiary, pielgrzymki prowadzącej z Betlejem przez Egipt, Nazaret, Galileę aż do Jerozolimy, do krzyża na Golgocie, przez pusty grób, znowu do góry w Galilei (por. Mt 28,16) lub góry Oliwnej (por. Dz 1,12), gdzie Jezus wstąpił do nieba. Przedostatnia niedziela świąteczna poświęcona jest Duchowi Świętemu – Zielone Świątki to zarazem dzień ustanowienia Kościoła, jakby kontynuacja zbawczego działania Jezusa Chrystusa[...]
„Kiedy minął szabat, Maria Magdalena, Maria, matka Jakuba, i Salome kupiły aromatyczne olejki, żeby pójść i Go namaścić. (...) Weszły więc do grobowca, ujrzały młodzieńca ubranego w białą szatę, siedzącego po prawej stronie, i przeraziły się. Lecz on powiedział do nich: Nie trwóżcie się! Szukacie ukrzyżowanego Jezusa z Nazaretu? Zmartwychwstał, nie ma Go tu. Oto miejsce, gdzie Go położono. (...) Wyszły więc i uciekły od grobu. Ogarnął je bowiem lęk i zdumienie. Nikomu też nic nie oznajmiły, ponieważ się bały”. Mk 16,1.5-6.8 (BE) Gdy piszę te słowa, nie wiem, czy Wielkanoc będziemy przeżywać w lęku przed przyszłością, z wielkimi obawami związany z wojną w Ukrainie, pełni pytań odnośnie tego, co przed nami – to podpowiada rozum mówiąc, że tak raczej będzie. Czy też razem z obywatelami Ukrainy cieszyć się[...]
Praktyka wyznaczania tematów wiodących danego roku przez Synod Kościoła ma jeden niewątpliwie pozytywny aspekt. Zmusza nas do zastanowienia się nad wycinkiem naszej rzeczywistości, który często jawi się nam jako oczywisty, a takim wcale, a wcale nie jest. Tak samo jest w roku 2022. Niby wiemy, czym jest albo powinna być jedność w Kościele, ale im głębiej wgryzamy się w temat, tym więcej rodzi się w nas pytań. Czy chociaż na część z nich uda nam się wspólnie w kościelnej wspólnocie luteran w Polsce znaleźć satysfakcjonujące większość, a może wręcz wszystkich, odpowiedzi? Czy prawdziwa jedność, to wszyscy? Czy tyko zdecydowana większość, a może tylko mainstream, główny nurty, który nie ogląda się na głosy i poglądy mniejszości? Jak więc postrzegamy jedność w Kościele? Jedność per se – czyli samą w sobie? Od tego chyba[...]
– bilans otwarcia w XXI wieku Po 20 latach jako Kościół luterański w Polsce powracamy w naszym teologicznym namyśle do jakże ważnej kwestii tożsamości wyznaniowej, czyli konfesyjnej. Rok 2001 obchodzony był przez nasz Kościół jako Rok tożsamości wyznaniowej. Miał to być na samym początku nowego millennium czas poszukiwań i budowania owej tożsamości, pogłębionej refleksji teologicznej i dyskusji w różnych gremiach kościelnych. Dobór tematu przewodniego na pierwszy rok nowego stulecia i tysiąclecia był niewątpliwie trafny – jako wspólnota chcieliśmy rozpocząć nowy etap od wyznaniowej autorefleksji. Dokładnie po dwudziestu latach wracamy do tej tematyki w lekko zmodyfikowanej formule: Rok tożsamości luterańskiej. Na progu nowego tysiąclecia Warto w tym miejscu przypomnieć, że tak naprawdę dopiero od 22 lat mamy pełny zbiór[...]
„Gdyż dziś narodził się wam Zbawiciel, którym jest Chrystus Pan, w mieście Dawidowym”. Łk 2,11 W ostatnich miesiącach ciągle słyszymy, że nasza codzienna egzystencja znalazła się w cieniu pandemii. Praca, nauka, wakacyjny wypoczynek, a także kościelne uroczystości, nabożeństwa, a nawet dni świąteczne – to wszystko w minionych dziewięciu miesiącach zostało zdeterminowane przez wirusa o złowrogiej nazwie SARS-CoV-2. Także tegoroczny adwent i przygotowania do świąt były odmienne: przepełnione innego rodzaju troskami i lękami niż zwykle. Nie było tak intensywnych odwiedzin domowych oraz w domach opieki, różnego rodzaju spotkań, adwentówek, uroczystych posiedzeń rad parafialnych i innych gremiów, jarmarków adwentowych, jasełek, przedstawień dla dzieci, a nawet, w wielu miejscach, tygodniowych nabożeństw. Chyba jednak najbardziej[...]
Rok 2020 zaczął się jak każdy inny. Każdy z nas, każda luterańska parafia, diecezja i Kościół jako całość, planowaliśmy szczegółowo swoje terminarze, wpisywaliśmy w niego również kwestie związane z naszym motywem przewodnim, czyli wolnością chrześcijańską. Temu miał być także poświęcony wiosenny Synod Kościoła. Niestety, wszystkie nasze plany nagle zostały przekreślone jednym złowrogim słowem: COVID-19. W dniu 13 marca 2020 roku polski świat zamarł, nastąpił wiosenny lockdown, określony później jako pierwsza fala pandemii. Strach, niepewność, niewiedza, panika z jednej strony, a z drugiej strony modlitwa i zaufanie, oddanie się w Boże ręce – rozmaite były wówczas reakcje. Nagle, z dnia na dzień, zostaliśmy uwięzieni w naszych domach, przestaliśmy w zdecydowanej większości udawać się do naszych miejsc nauki, pracy, a[...]
Wolność chrześcijańska przejawia się w ludzkim życiu w różny sposób. Myśl etyczna Reformacji nawiązywała do szeregu motywów wcześniej znanych w teologii chrześcijańskiej, ale nade wszystko chciała być, zgodnie z zasadą sola Scriptura, wierna przesłaniu Pisma Świętego, a w sposób szczególny nauczaniu moralnemu Jezusa Chrystusa. Jak na mało którym obszarze, Lutrowe nauczanie na temat służby wojskowej, wojny i pokoju, na pierwszy rzut oka wydawać się może dalekie od nauczania Mistrza z Nazaretu. Jednak głębsza próba spojrzenia na intencje Reformatora z Wittenbergi pokaże, że starał się nauczanie Jezusa właśnie zaktualizować do zastanej sytuacji społecznej. Luter odwołał się w swych pismach interpretujących problematykę wojny i pokoju oraz opisując powinności człowieka pełniącego zadania żołnierskie, nie tylko do pism Starego[...]
