Chrześcijanie solidaryzują się z mieszkańcami Grenlandii wobec lekceważenia ich praw – ludzkich i politycznych – przez światowe mocarstwo. Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump podczas Światowego Forum Ekonomicznego w Davos w styczniu 2026 roku mi.in. powiedział: „Wnosimy o natychmiastowe negocjacje, by omówić kwestię przejęcia Grenlandii przez USA”. O pozyskaniu wyspy w ten czy inny sposób mówił już wcześniej, m.in. w roku 2025 w marcowym orędziu do Kongresu USA.
Nie sugerował wprawdzie użycia siły, ale zakwestionował prawo do samostanowienia i suwerenności Grenlandii oraz Danii. Argumenty dotyczyły m.in. strategicznej roli Grenlandii dla bezpieczeństwa militarnego USA i jej znaczenia gospodarczego – wyspa obfituje w zasoby naturalne: metale ziem rzadkich, ropę, gaz.
Kościoły wyrażają sprzeciw
Wyrażenie przez USA chęci posiadania Grenlandii (obecnie należy ona do Królestwa Danii, lecz ma szeroką autonomię) wywołało reakcje Danii, Grenlandii oraz europejskich polityków i sojuszników NATO. Potrzebę poszanowania suwerenności mieszkańców wyspy podkreśliły też środowiska kościelne.
W dniu 16 stycznia 2026 roku biskupi Kościołów ewangelicko-luterańskich w Danii, Kanadzie i Stanach Zjednoczonych wystosowali wspólny list, w którym wyrazili swoje wsparcie dla narodu grenlandzkiego. W piśmie podkreślili znaczenie solidarności, praw człowieka oraz roli Kościoła Grenlandii i jego zwierzchniczki bp Paneeraq Siegstad Munk, w obronie wartości społecznych i duchowych. Wyraziła ona ostry sprzeciw wobec amerykańskich zakusów, cytowany przez media: „Grenlandia nie jest ziemią, którą można kupić. Jest naszym domem i nie jest na sprzedaż”.
Biskupi podkreślili, że „Kościół Grenlandii ściśle współpracuje z diecezjami w Danii i odgrywa aktywną rolę w sprawach międzynarodowych jako członek Światowej Rady Kościołów, Światowej Federacji Luterańskiej i innych organizacji”.
Oświadczenie ŚFL
Światowa Federacja Luterańska (ŚFL) wydała oświadczenie, w którym wzywa Stany Zjednoczone Ameryki do zachowania „powściągliwości, szacunku i dialogu” we wszystkich działaniach politycznych dotyczących ludności Grenlandii. Wyrażając „niezmienne wsparcie dla Kościoła Ewangelicko-Luterańskiego w Grenlandii, rdzennej ludności Grenlandii oraz wszystkich pozostałych mieszkańców kraju”, podkreśliła głębokie zaniepokojenie ostatnimi działaniami i wypowiedziami rządu USA.
Oświadczenie, podpisane przez prezydenta ŚFL bpa Henrika Stubkjæra oraz sekretarz generalną ks. Anne Burghardt, podkreśla, że „ludzie i ich przyszłość nie są na sprzedaż, a mieszkańcy Grenlandii mają niezbywalne prawo do decydowania o własnej przyszłości”. Wskazuje też, że: „Pokojowe relacje między narodami i ludźmi zależą od wysłuchania tych, którzy są bezpośrednio dotknięci, uznania ich głosu oraz od odrzucenia wszelkich form dominacji – czy to kulturowej, politycznej, militarnej, czy gospodarczej”. W oświadczeniu duchowni wzywają społeczność międzynarodową do stania u boku Grenlandii i zachęcają Kościoły członkowskie ŚFL do modlitwy o pokój między narodami i ludźmi.
Ewangelicy w Polsce solidarni
List otwarty skierowany do biskup Paneeraq Siegstad Munk, zwierzchniczki Kościoła Grenlandii, wystosował też 23 stycznia 2026 roku biskup Jerzy Samiec – zwierzchnik Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce. Napisał w nim m.in.: „Słowa przepełnione retoryką siły, pychy i komunikowanej na różne sposoby agresji wywołują uzasadniony niepokój, (…) wypowiadane podczas konferencji prasowych, międzynarodowych szczytów czy na platformach internetowych krzywdzą, ranią i polaryzują.
Jako biskup Kościoła mniejszościowego często boleśnie doświadczanego przez tektoniczne ruchy historii i polityki, pragnę wyrazić swoją duchową łączność z wszystkimi wiernymi Kościoła oraz resztą ludności. Jako Polki i Polacy wielokrotnie i boleśnie doświadczaliśmy, jak nasz kraj, tożsamość, kultura i nasza godność były przedmiotem handlu, rozgrywek najpotężniejszych i brutalnych sił, a to wszystko ponad naszymi głowami”.
Odwołując się do wyznaniowej tożsamości i zasad wynikających z międzynarodowej wspólnoty podkreślił także: „Nie jesteście sami. Jeden z duchowych apostołów Grenlandii, wybitny kompozytor i luterański pieśniarz Jonathan Petersen, autor muzyki do obydwu grenlandzkich hymnów, przypominał, że nawet jeśli kraj otoczony jest ciszą i ciemnością, to Bóg nie wycofuje swej obecności. Jako luteranie wierzymy, że Chrystus na krzyżu wywyższając siebie dla naszego zbawienia, nie wywyższa się nad nami, nawet jeśli czynią to inni, potężni tego świata. Chrystus idzie z nami po choćby najbardziej wąskich, skutych bezkresnym lodem i chłodem ścieżkach”.
Na temat sytuacji Grenlandii bp Jerzy Samiec zamieścił też wpis na swoim internetowym blogu.
„Zwiastun Ewangelicki” 3/2026
